وداع با احمد پژمان در تالار وحدت هنرمندی که شرافت موسیقی را نگه داشت

پیلانو: مراسم خاکسپاری مرحوم احمد پژمان موسیقی دان و آهنگساز فقید موسیقی کشورمان بعد از یک ماه دوری پیکر از وطن در مقابل تالار وحدت تهران برگزار گردید.

به گزارش پیلانو به نقل از مهر، آیین وداع و مراسم خاکسپاری مرحوم احمد پژمان موسیقی دان و آهنگساز فقید موسیقی کشورمان بامداد روز جمعه چهارم مهر بعد از یک ماه دوری پیکر از وطن در مقابل تالار وحدت تهران برگزار گردید.
براساس برنامه ریزی های انجام گرفته پیکر این هنرمند، بعد از تشییع از مقابل تالار وحدت، برای خاکسپاری به شهر لار منتقل می شود و بامداد روز شنبه ۵ مهر با حضور هنرمندان موسیقی و مردم لار، به خاک سپرده خواهد شد.

علی اکبر شکارچی، مجید انتظامی، اردشیر کامکار، هوشنگ کامکار، پشنگ کامکار، فاطمه مهاجرانی، بهمن فرمان آرا، حسین علیزاده، ستار اورکی، منوچهر شاهسواری، علی بوستان، مانی جعفر زاده، بابک رضایی، محمد فرشته نژاد، اسحاق شکری، حمیدرضا دیبازر، سوسن اصلانی، محمدعلی مراتی، کارن کیهانی، حمیدرضا تفرشی، قشنگ کامکار، فاضل جمشیدی، محمدرضا درویشی، حسین علیشاپور، کیهان کلهر، ارسلان کامکار، رضا خسروی، سروش انتظامی، شریف لطفی، رضا مهدوی، ابراهیم لطفی، حبیب صبور، محمدرضا تفضلی، ناصر ایزدی، ناصر ایزدی، داود گنجه ای، محمد اله یاری، شروین مهاجر و… همچون هنرمندانی هستند که در مراسم خاکسپاری پیکر مرحوم احمد پژمان حضور داشتند.
در بخش ابتدایی این برنامه قطعاتی از آثار منتخب مرحوم احمد پژمان توسط ارکستری مشتمل بر سازهای زهی و بادی در پهنه رودکی پیش روی حاضران در مراسم قرار گرفت.

حتی کارگرهای اطراف محل زندگی احمد پژمان هم از رفتنش ناراحت شدند

هوشنگ کامکار در ادامه این مراسم که اجرای آن بر عهده سجاد محمدیانی بود، بیان نمود: واقعاً کارهایی که استاد پژمان انجام داده است دربرگیرنده مولفه های گوناگونی است که تا ابد در دل هنرمندان و علاقمندان موسیقی باقی می ماند. او آثار ارجمندی دارد که من از کردستان تا تهران پیگیر کارهایش بودم.
وی ادامه داد: من و احمد پژمان چندین سال با هم بودیم. روزی رفتم تا وی را ببینم، او دستگاههای بزرگی گذاشته بود و من وقتی از او پرسیدم گفت اینها سینتی سایزر است و وقتی گفتم چه کاربردی دارد، کاری کرد که من از این هنرنمایی اش حیرت زده شدم. وقتی هم گفتم باردیگر بشنوم گفت پاک کردم. اینها خصوصیت هایی است که نشات گرفته از خلاقیت و آشنایی با علم موسیقی کلاسیک است. او با همه موسیقی ها آشنایی داشت و در عین انسانیت و بزرگی نقش بسیار مهمی در موسیقی داشت. حتی خیلی از کارگران اطراف محل زندگی اش از رفتن او ناراحت شدند. کامکار اظهار داشت: وقتی در آمریکا هم برای او بزرگداشت گرفتند شنیدم که با چه عظمتی این رویداد برگزار شده است. من می دانم شما عزیزان در ایران هم از مرگ احمد پژمان ناراحت هستید چون وقتی من خبر را شنیدم واقعاً در بیمارستان بستری شدم. در هر صورت کارهای خوب یا بد یک هنرمند پس از مرگش در دنیا خواهد ماند و اگر کار خوبی انجام داده باشد پروازش جاودانه باقی می ماند همانطور که احمد پژمان تا ابد برای ما جاودانه خواهد شد. محمدرضا درویشی موسیقی دان، آهنگساز و پژوهشگر موسیقی نواحی هم در ادامه این مراسم خاکسپاری اظهار داشت: حدود پنجاه سال پیش که من سال اول دانشکده هنرهای زیبا بودم و آقای هوشنگ کامکار هم سال چهارم همین مجموعه بود ما درسی با مرحوم داریوش صفوت به نام آشنایی با موسیقی ایرانی داشتیم. در آن زمان مرحوم صفوت گفت «طراوت برون می نماید از سر درون»؛ در حوزه هنر طراوات برون چه هست؟ از دید من آثار فرهنگی هنری باارزش و آن سر درون هم باطن هنرمند است که اگر نباشد آثار درجه یک بیرون نمی آید و مرحوم احمد پژمان دربرگیرنده چنین خصوصیت های ارزشمندی بود.

خاطرات بهمن فرمان آرا از همکاری با احمد پژمان

در قسمت بعدی این مراسم وداع بهمن فرمان آرا کارگردان پیشکسوت سینمای ایران با بیان خاطراتی از همکاری با مرحوم پژمان اظهار داشت: ارتباط من با احمد از سر فیلم «شازده احتجاب» آغاز شد. وقتی به خانه او رفتم به من گفت تا حالا موزیک برای فیلم نساخته و من به او گفتم چه می خواهم و چه سازهایی را نمی خواهم. ازاین رو آهنگسازی فیلم را پذیرفت. وی ادامه داد: وقتی توضیح دادم چه سازهایی را برای این فیلم می خواهم و نمی خواهم فیلم را ۲ بار دید و پس از یک ماه آمد و اظهار داشت که آهنگ فیلم را ساخته است. ما در یکی از بخش های رادیو جمع شده بودیم و علی رهبری هم پذیرفته بود که اجرای اثر را به عهده داشته باشد. کار انجام شد و من بسیار همکاری خوبی با احمد داشتم. فرمان آرا افزود: حدود دو ماه پیش به لس آنجلس رفتم و به احمد زنگ زدم و به ملاقاتش رفتم. گرچه حال خوبی نداشت اما بازهم او را هنرمند توانایی دیدم که همچنان توانایی اش آشکار بود. او موقع خداحافظی حتی با تمام سختی ها به طبقه پایین آمد و به من گفت باز هم بیا و من هنوز خودم را نمی بخشم که نتوانستم باردیگر به احمد سر بزنم. این کارگردان سینما خاطرنشان کرد: ما جایی هستیم که نمی دانیم آیا به خانه برمی گردیم یا نه. امروز وقتی از بامداد بیدار شدم آماده بودم بیایم اینجا. اما حضورم خیلی دشوار است چون با مهربانی انسانی رو به رو بودم که انصافا درجه یک بود و یکی از افتخارات زندگی من دوستی با احمد پژمان بود.

هنرمندی که شور و هیجان وصف ناپذیری نسبت به کشورش داشت

شریف لطفی آهنگساز و مدرس موسیقی هم در این مراسم اظهار داشت: آشنایی من با احمد پژمان به ۵۰ سال پیش باز می گردد. او انسان دلپذیری بود و من افتخار رفاقت با این هنرمند را داشتم. احمد پژمان را باید در وجه انسانی و وجه موسیقایی اش یافت.
وی ادامه داد: او علاقه زیادی به ایران داشت و این شور و هیجان وصف ناپذیر بود. او پس از خروج از ایران هم غمگین بود. او در عرصه موسیقایی هم بشکلی بود که یک موتیف ساده را با مهارت مثال زدنی به اوج می رساند. وی در ارکستراسیون توانایی بسیاری داشت و در تنوع آثار و موسیقی فیلم و حتی موسیقی کودک و آن چیزی که خودش داشت باکیفیت ترین محصولات را تولید کرد. او با پول و سرمایه خودش زندگی می کرد و هیچگاه حقوقی هم از دولت دریافت نمی کرد. پژمان هرچه دریافت می کرد خرج کار می کرد و پولی به منزل نمی برد. یلدا ابتهاج نیز در ادامه مراسم اظهار داشت: کمتر از یک ماه پیش برای سومین سالگرد درگذشت پدرم شنیدم که استاد پژمان دار فانی را وداع گفتند، به همسرش گفتم تا اگر امکانی برای انتقال پیکر به ایران وجود دارد من آماده همکاری هستم و چه قدر خوب که همسرش شیرین بانو نهایت همکاری را در این مورد انجام داد.

احمد پژمان بزرگ موسیقی ماست؛ کاش برنامه ای فکر شده تر برای بزرگداشتش برگزار می شد

وی ادامه داد: ما کم شدیم و دیگر دل های ما برای موسیقی این سرزمین نمی تپد و این نشانه مهجوریت موسیقی و موزیسین های ماست. این مراسم از دید من کم است و شایسته است که در جایی بهتر، فکر شده تر و با دل هایی که برای احمد پژمان می تپد، برنامه داشته باشیم. احمد پژمان بزرگ موسیقی ماست و با شرافت موسیقی ما را نگه داشت. ابتهاج توضیح داد: اگر به موسیقی ارزش های بیشتری می دادیم نیازی نبود احمد پژمان به آمریکا برود اما امروز خوشحالیم این اتفاق افتاده است. او با خلاقیتی مثال زدنی موسیقی ما را گسترش داد و شایسته است نه فقط امروز بلکه در خانه های خودمان و به نسل جوان اینها را منتقل نماییم.
وی خاطرنشان کرد: پژمان دریچه جدیدی را به موسیقی باز کرد. او شخصیتی بود که به انسانیت وفادار بود و با شجاعت ویژه از این وفاداری به انسانیت محافظت کرده و سرمشقی برای هنرمندان شد. احمد پژمان با پیوستگی مهر به ایران به زندگی ادامه داد و این اهمیت از درجه بالایی برخوردارست. از طرف دیگر مناطق مختلف کشور روستاها و شهرها محل زادگاه هنرمندان مختلف هستند و بسیار ممنونم به واسطه همراهی همشهریان و عزیزان خیراندیش وی در زادگاهش به خاک سپرده می شود. وی در قسمت پایانی صحبت های خود از نادره رضایی، علی مغازه ای، حمید منشی، علی رنجبر، کیوان فرزین، بابک رضایی، اسحاق شکری و دست اندرکاران بنیاد رودکی و اعضاء شورای شهر لار برای هماهنگی خاکسپاری مرحوم پژمان تقدیر کرد. شیرین بذله همسر مرحوم احمد پژمان هم در قسمت پایانی مراسم وداع اظهار داشت: خیلی خوشحالم که به یاری همه دوستان آرزوی احمد پژمان را برآورده کرده و پیکر او را در ایران به خاک می سپارم. از کمک های بی دریغ همه دوستان هم قدردانی می کنم که بدون آنها چنین موردی میسر نبود.
او در آخر صحبت هایش تصریح کرد: در ۳۵ سال زندگی مشترک همواره دوستی محترم و همسری دلسوز برای من و فرزندمان بود. من از او خیلی چیزها آموختم، وی در مقابل مشکلات دیگران خویش را مسئول می دانست و من در این زمان از احمد چیزی جز خوبی ندیدم. او به کل افراد جامعه علاقه داشت و همواره برای تک تک آنها آرزوی صلح و آرامش می کرد.
مرحوم احمد پژمان از هنرمندان و موسیقی دانان شاخص کشورمان که طی سالهای قبل آثار ارزشمندی را پیش روی مخاطبان قرار داده بود، روز هفتم شهریور در لس آنجلس آمریکا فوت کرد.
زنده یاد پژمان متولد ۱۸ تیر ۱۳۱۴ بود. این هنرمند در دوران دبیرستان به فراگیری ویولن نزد حشمت سنجری پرداخت و نظریه موسیقی را نیز نزد حسین ناصحی فرا گرفت. وی در سال ۴۳ با گرفتن بورسیه راهی اتریش شد و در آکادمی موسیقی وین به تحصیل آهنگسازی پرداخت. پژمان پس از پایان تحصیلات به ایران بازگشت و بعنوان آهنگساز تالار رودکی و استاد موسیقی دانشگاه تهران به کار مشغول شد.
از آثار وی در این دوره می توان به «اپرای جشن دهقان»، «اپرای دلاور سهند» و «اپرای سمندر» اشاره نمود. این هنرمند در سال ۱۳۵۴ برای ادامه تحصیلات در مقطع دکترای آهنگسازی راهی دانشگاه کلمبیا (نیویورک) شد. که از استادان وی در این دوره می توان به ولادیمیر اوساچوسکی، جک بیزن و بولانت آرل اشاره نمود.
تولید چند پروژه موسیقایی ماندگار در حوزه های مختلف و ساخت موسیقی فیلم برای چندین اثر شاخص سینمای کشورمان تنها قسمتی از فعالیتهای مرحوم احمد پژمان را شامل می شود.

مرحوم احمد پژمان به سبب خلق خیلی از آثار ماندگار و دارای کیفیت در عرصه های آهنگسازی و پژوهش همواره بعنوان یکی از مهم ترین و جریان سازترین هنرمندان عرصه موسیقی ایران معرفی شده است. حرف آخر اینکه در آن زمان مرحوم صفوت گفت طراوت برون می نماید از سر درون ؛ در حوزه هنر طراوات برون چه هست؟ او شخصیتی بود که به انسانیت وفادار بود و با شجاعت ویژه از این وفاداری به انسانیت محافظت کرده و سرمشقی برای هنرمندان شد. از آثار وی در این دوره میتوان به اپرای جشن دهقان، اپرای دلاور سهند و اپرای سمندر اشاره نمود.

منبع: pilano.ir