زیر و بم پنج تمرین کاربردی برای نوازندگی تار و سه تار

موسیقی هنر

پیلانو: کتاب «زیر و بَم» پنج تمرین کاربردی برای تار و سه تار درباره ی مهارتهای مضرابی و انگشت گذاری پرکاربرد برای نوازندگی این سازها با تالیف مهسا عظیمی منتشر گردید.
به گزارش خبرنگار موسیقی ایرنا، کتاب «زیر و بَم» شامل نشانه ها، توضیح دانگ ها در دستگاهها و آوازها، اتودها؛ اتود درّاب های تک نُت، دو نُت، سه نُت (آواز بیات اصفهان)، اتود تک اشاره (آواز بیات ترک)، اتود تک ریز همراه با کندن و اشاره، تریل، استاکاتو (چهارگاه)، اتود کندن همراه با کمان و اشاره (آواز شوشتری) و اتود پنجه کاری کامل (تک بر چهار) (آواز شوشتری) تألیف مهسا عظیمی مدرس و نوازنده تار و سه تار منتشر گردید.
عظیمی در این زمینه به خبرنگار ایرنا اظهارداشت: کتاب «زیر و بَم» پنج تمرین کاربردی برای تار و سه تار درباره ی مهارتهای مضرابی و انگشت گذاری پرکاربرد برای نوازندگی این سازهاست و قطعات برای هنرجویانی طراحی شده است که کتب دوره های مبتدی و متوسطه تار و سه تار استاد حسین علیزاده را پشت سر گذاشته اند.
این نویسنده اظهار داشت: در این کتاب به دانگ ها و فواصل در دستگاهها و آوازها از مبنا و در کوک «فا» پرداخته شده است که هنرجویان در دوره مبتدی و متوسطه شاید کمتر با آنها روبه رو شده باشند.
وی درباره ی تفاوت کتاب «زیر و بَم» با سایر کتاب های آموزشی تار و سه تار بیان کرد: حدود ۱۶ سال است که علاوه بر نوازندگی و آهنگسازی، در عرصه تدریس و آموزش تار، سه تار و آواز فعالیت می کنم، در طول این سال ها، در کنار آموزش کتب آموزشی مختلف از اساتید، همیشه جای خالی کتابی شامل اتودهای آموزشی به هنرجویانم را حس می کردم، چونکه در طراحی این اتودها، برای تقویت یک تکنیک به طور دقیقتر، استفاده مکرر آن تکنیک را در تمامی میزان ها در کنار مهارتهای مضرابی و انگشت گذاری قبلی لحاظ کرده ام.
وی با اشاره به لطمه شناسی آموزش نوازندگی سازهای ایرانی اضافه کرد: گرچه در عرصه آموزش موسیقی سنتی (از دوره قاجار تا امروز)، روش سینه به سینه (شفاهی) نقش اصلی را ایفا می کند اما در دنیای موسیقی امروز، هنرجو، برای اجتناب از یادگیری طوطی وار، باید ضمن کسب مهارت در نواختن قطعه یا گوشه در ردیف، بر جزییات آن قطعه یا گوشه (آنالیز فرمال و مدال) هم تسلط داشته باشد که با این اندوخته موسیقایی بتواند در آینده در کنار نواختن قطعات بزرگان موسیقی، دانش و طراحی خودرا در نواخته هایش داشته باشد.
مهسا عظیمی نویسنده، مدرس و نوازنده تار و سه تار این مدرس و نوازنده تار اشاره کرد: تجربه سال ها تدریسم را در کتاب «زیر و بَم» ارائه دادم، هم اکنون جلد نخست این کتاب انتشار یافته است و جلد دوم آن در قالب مهارتهای تخصصی آموزش تار و سه تار کمی بعدتر منتشر خواهد شد.
عظیمی با تأکید بر پشتیبانی از مدرسان موسیقی به ویژه در عرصه سنتی اظهارداشت: از اساتید موسیقی، همکاران که در این زمینه فعالیت می نمایند، انتظار می رود که از حرکت و قدمهای کوچکی که امثال من برای آموزش موسیقی برمی دارند، حمایت کنند و در برخورد با کارهای هنری مان، ارتباط و رفتار مهربانانه تری باهم داشته باشیم.
کتاب «زیر و بَم» پنج تمرین کاربردی برای تار و سه تار (جلد اول) با نت نویسی و صفحه آرایی زهرا نازیار، عکاس و طراح جلد معین هاشمی نسب، در ۲۶ صفحه و شمارگان ۲۰۰ نسخه توسط انتشارات نارون انتشار یافته است.
در پیش گفتار این کتاب به قلم عظیمی آمده است: «هدف از انتشار این دفتر (شامل پنج تمرین کاربردی برای تار و سه تار، جلد اول)، آشنایی هنرجویان و نوازندگان دوره متوسطه با دستگاهها وآوازهای موسیقی ایرانی و اجرای آنها از مبنای «فا» و نیز تقویت مهارت های ضروری جهت اجرای مهارتهای مضرابی و انگشت گذاری دوره پیشرفته است. منظور از هنرجویان دوره متوسطه، هنرجویانی هستند که کتاب دستور مبتدی سه تار و دستور متوسطه تار و سه تار (حسین علیزاده) را به پایان رسانده باشند.
اجرای صحیح و اصولی تمرینات این دفتر با سرعت معتدل، می تواند قدمی کوچک و موثر برای ورود به دوره پیشرفته به ویژه کتب شش جلدی ده قطعه برای تار (حسین علیزاده) باشد. برای درک بهتر گوشه های اصلی استفاده شده در دستگاهها و آوازها از مبنای «فا» در تمرینات این دفتر، گستره و دانگ ها و نُت شاهد و نُت ایست هر گوشه مشخص شده است. امید که پله اول را به درستی برداشته باشم.»

منبع: